...
GT_1496 - Rapenburg 10
Foto's J. Moggré

Het pand Rapenburg 10 staat op een deel van het terrein waar ooit het Sint Barbaraklooster stond, nadat dit was afgebroken is de grond in 1667 uitgegeven voor woningbouw. In 1668 werd Rapenburg 10 gebouwd. De kapel van het Sint Barbaraklooster was blijven staan en dat gebouw is tot eind 18e eeuw intact gebleven. Daarna werd dat terrein een tuin die bij Rapenburg 10 hoorde. Rapenburg 10 is tot 1899 in gebruik geweest als woonhuis. Toen werd het gekocht door de Rooms Katholieke Volksbond. In de tuin werd op de plaats van de voormalige kapel van het Sint Barbaraklooster de zogenaamde grote zaal gebouwd.
De bovenzalen van Rapenburg 10 werden door de Volksbond gebruikt voor een tekenschool. De ruimte was al gauw niet meer toereikend en daarom werd in 1905 een verdieping op de grote zaal gezet. De datumsteen in de zijgevel (Langebrug) herinnert daar nog aan.


GT_1498 - datumsteen ANNO 1905

De grote zaal werd van 1912 tot 1914 gebruikt door de exploitant van bioscoop Royal, een van de eerste Leidse bioscopen.
Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd het pand gevorderd om het als kazerne te gebruiken. In 1919 bleek dat het gebouw totaal was uitgewoond. Het rijk betaalde een vergoeding voor de herstelkosten, maar de Volksbond besloot te ruilen met de Leidsche Courant en verhuisde naar Steenschuur 15. De Leidse Courant verhuisde vandaar naar Rapenburg 10. De drukkerij kwam in de voormalige grote zaal en de tekenschool bleef gebruik maken van de bovenetage.
Op 21 december 1927 brak er brand uit in de tekenschool en die breidde zich uit naar de drukkerij op de begane grond. Het grachtenpand Rapenburg 10 bleef behouden. De Leidsche Courant verhuisde naar Papengracht 32. Op de daarachter gelegen percelen werd een wooncomplex gebouwd met bedrijfsruimte op de begane grond. Rapenburg 10 werd verkocht aan de Ned. Hervormde wijkgemeente Rehoboth en werd voortaan gebruikt als wijkcentrum. Het is als zodanig in gebruik gebleven tot het in 1980 werd verkocht aan de NBBS, die het aangrenzende pand Rapenburg 8 al in gebruik had voor het hoofdkantoor. Ook die twee panden samen boden al gauw niet voldoende ruimte en de NBBS verhuisde in september 1986 naar een nieuw pand aan de Schipholweg. De nieuwe gebruiker van de panden Rapenburg 8 en 10 werd de Stichting voor Research en Beleid. Dat bedrijf vertrok in 1989 eveneens naar de Schipholweg.


Dit verhaal is opgesteld door de commissie Geveltekens van de Historische Vereniging Oud Leiden. Voor meer informatie zie ons colofon.