Erfgoed Leiden en omstreken

Info

Verhaal: Balkon Kamer van Koophandel

  • Leiden
  • Gebouwen

Gevelteken balkon gebouw KvK Stationsweg 41

Het pand van de Kamer van Koophandel dateert uit het begin jaren 50 van de vorige eeuw. De omgeving van het station was in de tweede wereldoorlog zwaar beschadigd geraakt door verkeerd gevallen Engelse bommen, die bestemd waren voor het station zelf, maar op deze buurt en de tegenoverliggende Haverzakbuurt terecht kwamen. Als vervanging van de ravage kwamen er rond 1950/1951 een compleet nieuw wegenplan en bouwplan voor deze omgeving. Er zou een geheel nieuw station komen en de Spoorweghaven zou worden gedempt (hier is nu het Stationsplein). Ook zou de Stationsweg niet meer direct op de Rijnsburgerweg aansluiten met de daarbij behorende problematische gelijkvloerse kruising met de spoorlijn. In plaats daarvan werd achterlangs een nieuwe weg aangelegd (Het Schuttersveld), die ongelijkvloers de spoorlijn kruiste naar de Rijnsburgerweg liep en waarbij een dwarsverbinding richting Stationsplein werd gerealiseerd , waarvoor o.a. het oude café Zomerzorg moest worden gesloopt. Op de Stationsweg werd veel nieuwbouw neergezet, o.a. het pand van de Kamer van Koophandel. Opmerkelijk is, dat op twee kaartjes uit Maandblad NZH voor het personeel uit 1951 blijkt, dat er kennelijk al een KvK - pand stond op deze plek. Het nieuwe KvK - pand was een efficient, weinig opmerkelijk gebouw, met als enige bijzonderheid een balcon met fraai versierde balconplaten. Het betrof hier een uitingsvorm van kunst uit de wederopbouwperiode, een wat modern ogende kunstvorm van vlak na de tweede wereldoorlog. Behalve als kantoor voor de Kamer van Koophandel kreeg het pand enkele jaren geleden nog wat extra functies. Op 1 juli 2009 werd het Visitor Centre Leiden (VCL) in het pand gerealiseerd, een geintegreerd bezoekerscentrum van stad en Universiteit met informatie over hotelboekingen, toerisme, universiteit, evenementen en het starten van een bedrijf. Boven de ingang werd toen ook het begrip "Visitor Centre" in metalen letters aangebracht. Op 21 januari 2010 kwam hier ook het Expat Centre Leiden (ECL), een informatiecentrum voor buitenlandse kenniswerkers. Rond 2012/2013 werden nieuwe plannen voor een zeer groot gebied tegenover het station ontworpen, wat uitmondde in woon/werkproject "De Lorentz" tussen (de kop van) de Stationsweg en het Schuttersveld, waarbij een aantal panden aan de Stationsweg en een groot kantoor aan het Schuttersveld zouden worden gesloopt. Ook het KvK-pand was wegbestemd. In 2016 werd het KvK - pand gesloopt. Wel was al besloten, dat het kunstzinnige balcon bewaard zou blijven.


GT_1273 foto Hartstra
Hier ziet u de 3 (te slopen) panden aan de Stationsweg. Betreurenswaardig is de sloop van het rechterpand, Stationsweg nr 37 uit 1885, dat de tweede wereldoorlog overleeft heeft. Zie hier het verhaal van dit pand

Van het pand op nr. 41 zullen de fraaie balconplaten bewaard blijven.
De sloop van het balcon van het KvK - pand is op 9 maart begonnen. Eerst zijn de zijkanten verwijderd.


Op 10 maart worden de balconplaten zelf verwijderd.


De derde plaat komt aan de beurt. Vanaf de rijdende kraan worden de kabels langs de gevelplaat gehouden. Zowel vanaf de binnenkant, het balcon, als van de buitenkant, een hoogwerker, worden de kabels aan de plaat vastgemaakt


Nu gaat de vierde plaat eraf: Te zien is dat de balconplaten op een voet staan en met klemmen vastgemaakt zijn aan een betonnen binnenbeplating. Aan de achterkant zaten haken, waarmee de balconplaten op een voet staan en met klemmen vastgemaakt zijn aan een betonnen binnenbeplating.



De vijfde plaat is aan de beurt;
Eerst vastmaken aan de kabels en loshalen van de binnenbeplating. De hangt wat scheef in de kabels maar komt heelhuids beneden aan.


De laatste plaat , geheel links op het balkon wordt nog niet direct verwijderd. Om ongeveer 4 uur s middags zal dit gebeuren ten overstaan van de wethouder .

.
Wethouder Laudy en Walter van Peype, fractievoorzitter van Groen-Links zijn aanwezig . Op deze foto zijn ook duidelijk de haken te zien, waarbij de balconplaten aan de binnenplaat waren vastgemaakt .



foto de Sterke

Alle balconplaten zijn nu van het pand verwijderd. Het is de bedoeling, dat de platen weer een functie krijgen in de nieuwbouw.

foto Hartstra

De Kamer van koophandel was al uit Leiden vertrokken en het informatiecentrum en het Expatcentre hadden elders aan de Stationsweg al onderdak gevonden, zodat het pand begin april 2016 kon worden gesloopt

Bronnen:
1) Maandblad voor het NZH personeel, 1951
2) Nieuwsbrief Universiteit, 7 juli 2009
3) Nieuwsbrief Universiteit, 19 januari 2010

Dit verhaal en de foto's zijn opgesteld door de werkgroep Geveltekens van de Historische Vereniging Oud Leiden. Zie verder colofon t.a.v. de auteur; Jan Hartstra
kaart